Non-fictie

Niet alleen schrijf ik fictie, ook heb ik verscheidene, historische non-fictie artikelen en werken gepubliceerd. Als historica heb ik tussen 2006 en 2014 onderzoek gedaan naar de beleving van en herinnering aan Westerbork, een doorgangskamp voor joden in Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Hiervoor heb ik enkele honderden brieven, dagboeken en egodocumenten gelezen en geanalyseerd. Verschillende malen heb ik over mijn bevindingen geschreven in onder andere Historica en het Geschiedenismagazine, alsook op het internet, zoals op GeschiedenisBeleven en Bevrijdingsportretten. Op 20 september 2013 heb ik mijn proefschrift over dit onderzoek verdedigd in de Agnietenkapel te Amsterdam.

'Als ik morgen niet op transport ga... Kamp Westerbork in beleving en herinnering' door Eva Moraal, historica en auteurBegin september 2014 is mijn boek ‘Als ik morgen niet op transport ga… Kamp Westerbork in beleving en herinnering’ verschenen.

Uit de prospectus van De Bezige Bij:

“‘Als ik morgen niet op transport ga, ga ik ’s avonds naar de revue,’ schreef verpleegster Mania Krell in haar brief uit Westerbork. Westerbork, het grootste doorgangskamp voor Joden in Nederland in de Tweede Wereldoorlog, was kamp en dorp ineen. Kinderen konden er in de regel naar school, hun ouders gingen naar het werk, er was vertier zoals de revue. Tegelijkertijd werden er gedurende tweeënhalf jaar meer dan honderdduizend mensen naar de concentratie- en vernietigingskampen in het oosten gedeporteerd. In Als ik morgen niet op transport ga… baseert Eva Moraal zich vooral op de geïnterneerden zelf: mannen en vrouwen, kinderen en volwassenen, Nederlandse en Duitse Joden schreven over hun ervaringen in het kamp in brieven, dagboeken en memoires. Zo rijst er een indringend beeld op van het dagelijks leven in kamp Westerbork.”

Uit de pers:

‘****’ in het NRC in een dubbelbespreking met Het leven is hier een wereld op zichzelf. De geschiedenis van kamp Vught van Marieke Meeuwenoord.

‘Leven achter prikkeldraad. Hoe de kijk op de werkelijkheid van kamp Vught en Westerbork veranderde. ‘Dachten de omwonenden dat wij op vakantie gingen?’ in ‘Letter en Geest’ in Trouw van 6-9-2014. ‘Moraal toont aan hoe de kijk op bepaalde zaken tijdens de bezetting anders was dan daarna.’


Daarnaast heb ik de afgelopen jaren mogen meewerken aan het grootschalige project Digitaal Vrouwenlexicon van Nederland van historica Els Kloek. Verschillende biografische lemma’s over markante vrouwen uit de Nederlandse geschiedenis verschenen van mijn hand. Ze zijn op de website terug te lezen, maar verschenen ook op papier.

Elf zijn gepubliceerd in oktober 2018 in 1001 vrouwen in de twintigste eeuw, samengesteld door Els Kloek. Het Amsterdams museum creëerde in samenwerking met Kloek en vormgeefster Irma Boom een tentoonstelling waarin 200 vrouwen zijn uitgelicht. Ook één van ‘mijn’ vrouwen. De handpoppen van poppenspeelster Cia van Boort zijn op de tentoonstelling te bewonderen.

De flaptekst:

1001 vrouwen 20e eeuwDe 20ste eeuw was een tijd vol doorbraken voor en door vrouwen. ‘1001 vrouwen in de 20ste eeuw’ is een goudmijn van verhalen over opmerkelijke, krachtige en inspirerende vrouwen. De verzameling van 1001 vrouwenlevens zet de 20ste eeuw in een ander, completer licht en biedt een fascinerend beeld van de lange weg van emancipatie en roldoorbreking die vrouwen hebben afgelegd. Hun levensverhalen en prestaties maken de diversiteit en de kracht van al deze vrouwen zichtbaar.

‘1001 vrouwen in de 20ste eeuw’ is samengesteld door historica Els Kloek, die ook gastconservator is van de tentoonstelling. In mei van dit jaar werd zij benoemd tot erelid van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde vanwege haar “aandacht voor vrouwengeschiedenis en vooral voor de basis van veel historische studies: biografisch erfgoed’. Zowel boek als tentoonstelling is vormgegeven door Irma Boom. ‘1001 vrouwen uit de 20ste eeuw’ is het vervolg op het succesvolle ‘1001 vrouwen uit de Nederlandse geschiedenis’ (2013), dat in 2016 door lezers van Historisch Nieuwsblad werd uitverkozen als “Beste Geschiedenisboek Aller Tijden’.

 

 

 

Eén lemma verscheen in februari 2017  in 101 vrouwen en de oorlog, samengesteld door Els Kloek.

De flaptekst:

'101 vrouwen en de oorlog' - met non-fictie bijdrage van Eva Moraal

De oorlogsjaren 1940–1945 zijn allesbepalend geweest voor de geschiedenis van de twintigste eeuw, en dus ook voor veel vrouwenlevens. 101 vrouwen en de oorlog brengt biografieën bijeen van 101 vrouwen wier levensverhaal op evenzoveel manieren met de oorlog verknoopt is geraakt. ‘De oorlog’ trok diepe sporen in de levens van bijna alle vrouwen die worden beschreven. Maar dat niet alleen. Er zijn talloze vrouwen die – gewild of ongewild – hun bekendheid vooral aan de oorlog ontlenen: ze zaten in het verzet, hielpen onderduikers, werden vervolgd, hielden een oorlogsdagboek bij of schreven voor de illegale pers, pleegden verraad, waren kampbewaakster of moesten werken als ‘troostmeisje’…

101 vrouwen en de oorlog gaat over vrouwen met diverse achtergronden en van uiteenlopende gezindten. Samen geven deze vrouwenlevens een fascinerend beeld van de Tweede Wereldoorlog en de rol van vrouwen daarin – een rol die tot nu toe veelal onderbelicht is gebleven.”

101 vrouwen en de oorlog verscheen ter gelegenheid van het afscheid van Marjan Schwegman, directeur van het NIOD, hoogleraar aan de UU en voorzitter van de redactieraad van ‘1001-Vrouwen’.